Chúng tôi có thể giúp gì cho bạn?
Giải đáp về mua bán, độ uy tín và an toàn trên eno.vn — cùng cẩm nang thực tế khi đi lại tại Việt Nam. Bình chọn câu trả lời hữu ích. Đặt câu hỏi nếu bạn chưa tìm thấy thông tin cần thiết.
Câu hỏi được xem nhiều
Giải đáp
Bắt đầu
Không. Bạn tìm kiếm, lọc và đọc mọi tin đăng mà không cần đăng nhập. Không có gì bị giấu sau màn hình đăng nhập.
Lưu tin cũng không cần tài khoản. Nút trái tim dùng được ngay, tin đã lưu nằm trên chính thiết bị của bạn.
Bạn cần đăng nhập khi:
- Nhắn tin cho người bán
- Gửi đề nghị giá
- Xem số điện thoại hoặc Zalo của người bán, và chỉ sau khi họ trả lời bạn
- Báo cáo tin đăng, người bán hoặc cuộc trò chuyện
- Viết đánh giá sau khi mua xong
- Đăng tin của chính bạn
Đăng tin theo kiểu điền trước, đăng nhập sau. Bấm Đăng tin (/post) là bạn điền được cả biểu mẫu, kể cả ảnh, dù chưa có tài khoản. Hệ thống chỉ hỏi ở bước cuối, lúc bấm Đăng, nên không mất những gì bạn đã nhập.
Khi cần đăng nhập, bấm Tiếp tục với Google, bấm Tiếp tục với Apple nếu bạn thấy nút này, hoặc nhập địa chỉ email để chúng tôi gửi một mã 6 số qua email cho bạn nhập vào. Trên trình duyệt web, đó có thể là liên kết đăng nhập. Tài khoản nào cũng có thể đăng nhập bằng mã gửi về địa chỉ email của tài khoản đó. Tài khoản đối tác còn có thể bấm Dùng mật khẩu.
Không. Đăng tin và xem tin hiện miễn phí, và eno.vn không thu hoa hồng trên món bạn bán.
Không có gói đẩy tin trả phí, không có vị trí nổi bật trả tiền, không có gói đăng tin.
Nếu sau này có dịch vụ tính phí, chúng tôi sẽ thông báo trước ít nhất 5 ngày, không thay đổi đột ngột.
Những điều eno.vn không bao giờ làm:
- Không thu tiền hàng thay cho người bán.
- Không giữ tiền ký quỹ.
- Không phải là một bên trong giao dịch của bạn.
Vì vậy, ai bảo bạn chuyển tiền cho eno.vn, đóng tiền cọc cho sàn, hay chuyển vào tài khoản ký quỹ của eno thì đó là lừa đảo. Hãy báo cáo họ từ tin đăng hoặc từ cuộc trò chuyện.
Tiền đi thẳng giữa người mua và người bán, khi gặp mặt, sau khi bạn đã kiểm tra hàng. Đọc eno.vn/safety trước khi đặt cọc cho bất kỳ ai.
Mua hàng & trả giá
Đề nghị giá là một tin nhắn kèm mức giá. Bên kia nhìn thấy dưới dạng thẻ có nút Chấp nhận và Từ chối.
Để gửi, mở tin đăng và dùng nút đề nghị giá. Bạn có thể gửi ngay từ lần liên hệ đầu tiên, hoặc gửi trong cuộc trò chuyện đang có.
Cần biết:
- Phần lớn tin đăng mặc định cho phép thương lượng. Nếu người bán để giá cố định, nút đề nghị giá bị ẩn và mọi đề nghị đều bị từ chối.
- Đề nghị đi cả hai chiều. Người bán có thể trả giá lại, khi đó đến lượt bạn chấp nhận hoặc từ chối.
- Chỉ người nhận đề nghị mới bấm được. Đề nghị đã chấp nhận, đã từ chối hoặc đã bị thay thế thì nút không còn tác dụng.
- Đề nghị được chấp nhận được tính là giao dịch hoàn tất: người mua có thể viết đánh giá, và người bán được ghi nhận vào lịch sử giao dịch.
- Tin gắn nhãn Bán gấp luôn cho phép thương lượng.
Hãy trả giá hợp lý. Liên tục ép giá tin đã để giá cố định sẽ bị trừ điểm uy tín.
Mọi câu trả lời đều nằm trong mục Tin nhắn. Hệ thống không gửi câu trả lời qua email.
Cách tìm:
- Bấm Tin nhắn ở thanh dưới. Mỗi cuộc trò chuyện gắn với một tin đăng.
- Hoặc bấm chuông ở góc trên bên phải. Cuộc trò chuyện mới, đề nghị giá và tin giảm giá đều hiện ở đó.
Huy hiệu chưa đọc làm mới khoảng 45 giây một lần, và mỗi khi bạn quay lại tab, nên có thể chậm một chút. Nếu bạn đã cho phép thông báo trình duyệt, cuộc trò chuyện mới còn được đẩy về máy.
Sau khi người bán trả lời, số điện thoại hoặc Zalo của họ sẽ hiện trong chính cuộc trò chuyện đó.
Nếu mãi không có hồi âm:
- Người bán ở đây là cá nhân, không phải cửa hàng có tổng đài. Im lặng một ngày là bình thường.
- Kiểm tra xem tin còn hoạt động không. Tin cũ có thể đã bán rồi.
- Nếu món đã bán mà người bán không cập nhật, bạn có thể báo cáo tin với lý do Đã bán.
Bấm trái tim trên thẻ tin hoặc trong trang tin đăng. Chỉ vậy thôi, không cần tài khoản.
Để xem lại, mở tab Đã lưu ở thanh dưới. Mục này cũng có trong menu bảng điều khiển.
Quan trọng: tin đã lưu được giữ trên chính thiết bị bạn đang dùng.
- Lưu trên máy tính thì điện thoại không thấy, và ngược lại.
- Đăng nhập cũng không đồng bộ danh sách này sang thiết bị khác.
- Xóa dữ liệu trình duyệt hoặc dùng chế độ ẩn danh sẽ làm mất danh sách.
Nếu một món thật sự quan trọng với bạn, hãy nhắn tin cho người bán. Cuộc trò chuyện gắn với tài khoản và còn nguyên trên mọi thiết bị.
Con số lượt lưu hiển thị trên thẻ tin chỉ là số công khai mang tính tham khảo, không phải danh sách ai đã lưu. Nó hoàn toàn ẩn danh.
Sau lần lưu đầu tiên, có thể bạn thấy gợi ý tạo tài khoản. Bạn có thể đóng lại, không bắt buộc.
Hôm nay người bán nhận tin của nhiều người, không riêng bạn. Hãy làm cho họ dễ gật đầu.
- Đọc hết tin trước. Hỏi điều mà mô tả đã ghi là cách nhanh nhất để bị bỏ qua.
- Xem và lưu tin thì không cần tài khoản, nhưng nhắn tin hay trả giá thì cần.
- Đưa con số cụ thể, đừng hỏi "giá cuối bao nhiêu?". Lời trả giá trên eno là một thẻ có số tiền trong khung chat; người bán bấm đồng ý, từ chối, hoặc trả ngược.
- Một mức hợp lý tốt hơn năm lần nhích từng chút. Thấp hơn giá rao một chút thì còn nói chuyện được, trả một nửa thường là hết chuyện.
- Nói lý do: "Mình lấy trong hôm nay ở Bình Thạnh, tiền mặt 9.000.000 đ." Sự tiện lợi đáng giá thật với người bán.
- Nếu tin để giá cố định thì không có nút trả giá. Cố nài nhiều lần bị xem là spam và bị trừ điểm uy tín.
- Đã hẹn thì đi. Chốt giá rồi biến mất là lý do người bán ngại trả lời người lạ.
- Số điện thoại người bán hiện trong khung chat sau khi họ trả lời. Cứ trao đổi trên eno cho tới lúc gặp mặt.
eno không tham gia vào giao dịch. Không có ký quỹ, sàn không bao giờ giữ tiền của bạn. Bạn trả tiền trực tiếp, nên phải kiểm tra trực tiếp.
Hẹn ban ngày, chỗ đông người. Món đắt tiền thì rủ thêm một người đi cùng.
Xe máy:
- Tự tay đề máy lúc máy còn nguội. Máy đã nổ sẵn che được nhiều lỗi.
- Đối chiếu số khung, số máy với cà vẹt, và xem tên trên cà vẹt có đúng người bán không.
- Xem sên, lốp, thắng, phốt nhún, và gầm dưới yên có rỉ sét không.
Điện thoại:
- Kiểm tra IMEI trong cài đặt có khớp vỏ hộp, máy không dính khoá iCloud hay khoá tài khoản. Yêu cầu họ đăng xuất ngay trước mặt bạn.
- Thử đủ camera, hai loa, micro, cổng sạc, Face ID và rê tay khắp màn hình.
- Xem độ chai pin trong cài đặt, đừng nghe người bán nói miệng.
Nhà, phòng trọ:
- Xin xem giấy tờ và CCCD chủ nhà, hoặc giấy uỷ quyền nếu là môi giới.
- Thử nước mạnh yếu, nước nóng, máy lạnh, sóng điện thoại, và hỏi hoá đơn thực tế hàng tháng.
- Ghé thêm một lần buổi tối. Tiếng ồn và hàng xóm khác hẳn sau khi trời tối.
Đừng chuyển tiền cọc cho món đồ chưa xem tận mắt. Ai ép cọc trước thì báo cáo tin đăng và đi chỗ khác.
Bán hàng & tin đăng
eno.vn không có hàng chờ duyệt. Tin được chấp nhận là lên ngay. Nếu bạn không thấy tin, thường là một trong hai trường hợp sau.
Tin bị từ chối lúc bấm Đăng. Khi đó có thông báo hiện trên màn hình. Lý do thường gặp:
- Ít hơn 3 ảnh, hoặc 3 ảnh thực chất là cùng một góc chụp. Hãy chụp nhiều góc khác nhau.
- Có số điện thoại, email, đường link hay tên tài khoản mạng xã hội trong tiêu đề hoặc mô tả. Hãy xóa đi.
- Có từ thuộc danh sách hàng cấm. Xem eno.vn/prohibited.
- Bạn đã có một tin đang hiển thị cho đúng món đó. Hãy sửa tin cũ thay vì đăng thêm.
- Tài khoản mới, dưới 30 ngày và dưới 3 giao dịch, chỉ được tối đa 8 tin đang hiển thị.
- Điểm uy tín của bạn đang ở mức hạn chế, thường là sau khi có báo cáo được xác minh.
Hoặc tin đã lên rồi bị ẩn. Ngay sau khi đăng có hai lượt kiểm tra tự động: một tìm nội dung vi phạm, một đối chiếu xem ảnh của bạn có trùng ảnh trong tin cũ của người khác không. Cả hai đều có thể ẩn tin và chuyển cho quản trị viên. Bạn sẽ nhận được thông báo, và quản trị viên có thể mở lại tin.
Mở bảng điều khiển và tìm tin đăng. Mỗi tin có hàng nút riêng: Sửa, Đã bán, Xem, Chia sẻ và Xóa. Tin đã bán thì hiện nút Đăng lại.
Để sửa:
- Bấm Sửa, đổi ảnh, giá, mô tả hoặc khu vực rồi lưu.
- Khi sửa, các bước kiểm tra chạy lại: 3 ảnh khác góc, không có thông tin liên hệ trong phần chữ, không có từ cấm. Đăng tin sạch rồi sửa để chèn số điện thoại vào là không được.
- Nếu tin đang bị ẩn mà bạn đã sửa đúng lỗi, tin tự hiển thị lại khi đủ điều kiện.
Để báo đã bán, bấm Đã bán. Trang tin vẫn còn để link cũ không hỏng, và tin rời khỏi danh sách cùng kết quả tìm kiếm. Đánh dấu đã bán cũng là điều cho phép người mua viết đánh giá cho bạn.
Muốn gỡ hẳn thì bấm Xóa.
Hai việc khác nên làm:
- Xác nhận còn hàng trong bảng điều khiển. Tin sẽ được làm mới trong danh sách và có lợi cho điểm uy tín.
- Giảm giá. Một lần giảm giá thật có thể được gắn nhãn giảm giá và báo cho những người đã liên hệ về tin đó.
Nếu số điện thoại, email, đường link hay tên tài khoản mạng xã hội xuất hiện trong tiêu đề, mô tả hay bất kỳ ô công khai nào, tin sẽ bị từ chối. Không có gì bị xóa lặng lẽ: bạn nhận thông báo lỗi và sửa lại.
Hệ thống cũng nhận ra kiểu viết né, ví dụ chữ zalo kèm dãy số, số viết bằng chữ, hoặc số nhà ghi trong mô tả.
Vì sao có quy tắc này:
- Số công khai bị thu thập hàng loạt, rồi bị spam và gọi lừa đảo. Số của bạn, và sau đó là số của người mua.
- Nếu liên hệ ra ngoài nền tảng ngay từ đầu, sau này không kiểm chứng được gì: không có lịch sử trò chuyện, không báo cáo được, không mở được hồ sơ tranh chấp.
- Chèn số vào phần chữ cũng là chiêu cũ để lấy ảnh của người bán thật rồi mạo danh họ.
Bạn không mất gì cả. Số điện thoại hoặc Zalo của bạn hiện cho người mua ngay trong cuộc trò chuyện, ngay khi bạn trả lời họ. Người mua thật chỉ cần một tin nhắn là liên hệ được, còn bot thì không.
Quy tắc này áp dụng cả khi bạn sửa tin về sau.
Người mua lướt rất nhanh. Tấm ảnh đầu tiên quyết định họ dừng lại hay lướt qua.
- Chụp ban ngày, gần cửa sổ hoặc ngoài trời chỗ bóng râm. Đèn flash làm sai màu.
- Lau sạch món đồ trước khi chụp: màn hình, yên xe, đôi giày.
- Nền đơn giản: bức tường, sàn nhà, mặt bàn. Đừng để phòng bừa bộn phía sau.
- eno yêu cầu tối thiểu 3 ảnh ở 3 góc khác nhau. Tải cùng một tấm ảnh ba lần sẽ không qua được, vì hệ thống so sánh chính hình ảnh chứ không đếm số file.
- Góc nên có: mặt trước, mặt sau, cạnh bên, cận cảnh số máy hoặc số khung, và cận cảnh chỗ trầy xước.
- Chụp luôn chỗ hư. Vết xước đã có ảnh là vết xước không ai cãi lúc gặp mặt.
- Được tải tối đa 6 ảnh và 1 video dài không quá 60 giây. Một video ngắn quay xe nổ máy hay điện thoại mở khoá trả lời được nhiều câu hỏi hơn cả đoạn mô tả.
- Đừng ghi số điện thoại hay Zalo trong tiêu đề và mô tả. Tin có thông tin liên hệ trong bài sẽ bị từ chối cho tới khi bạn bỏ ra.
Quy tắc ảnh đầu tiên: chụp trọn món đồ, lấp đầy khung hình, không có gì khác trong ảnh.
Sau tấm ảnh, giá là thứ người mua nhìn tới.
- Tìm thử trên eno đúng hãng và đúng đời máy trước khi đặt giá. Nhìn giá đang rao hôm nay, đừng nhìn giá bạn mua hai năm trước.
- Thành thật về tình trạng. Máy nứt lưng không cùng một món với máy còn zin, dù cùng đời.
- Số quá tròn nghe như đoán. 12.000.000 đ giống một mong muốn, 11.500.000 đ giống một quyết định.
- Một số tin có hiển thị khoảng giá thị trường. Khoảng này lấy từ các tin khác trên eno cùng hãng, cùng model, tình trạng tương đương, và chỉ hiện khi có đủ tin để so sánh. Đó là tham khảo, không phải định giá, và nó không biết máy bạn có móp hay không.
- Cao hơn khoảng giá vẫn được, nếu ảnh và mô tả của bạn xứng đáng. Cao hơn nhiều mà chỉ có ba tấm ảnh mờ thì không ai nhắn tin.
- Khi bạn giảm giá, tin có thể hiện nhãn giảm giá, và những người đã liên hệ về tin đó có thể nhận được thông báo. Nhãn này so với mức giá thấp nhất bạn từng để trong 30 ngày gần nhất, nên chiêu đẩy giá lên rồi giảm xuống không có tác dụng.
Nên để chế độ thương lượng, trừ khi bạn thật sự không giảm. Đặt giá cố định sẽ ẩn nút trả giá, và nhiều người mua sẽ bỏ đi.
Mỗi câu hỏi người mua phải hỏi là một cơ hội để họ bỏ đi.
Mô tả là bắt buộc, tối thiểu 20 ký tự, nhưng 20 ký tự thì không bán được gì. Hãy viết 5 đến 8 dòng ngắn.
Trả lời sẵn:
- Chính xác là món gì: hãng, model, dung lượng, đời, size.
- Bạn dùng bao lâu rồi và vì sao bán.
- Kèm theo những gì: hộp, sạc, giấy tờ, chìa khoá phụ, hoá đơn.
- Món đồ có vấn đề gì. Nói thẳng. Người mua bỏ qua khuyết điểm, nhưng không bỏ qua bất ngờ.
- Bạn giao dịch ở đâu, giờ nào. Ghi quận và khung giờ là đủ.
Đừng để số điện thoại, Zalo, email, đường link hay @tên trong bài. Tin sẽ bị từ chối chứ không được tự động xoá giúp. Cũng đừng ghi số nhà cụ thể. Người mua sẽ nhắn tin cho bạn, và họ thấy được số điện thoại của bạn ngay trong khung chat sau khi bạn trả lời.
Viết dòng ngắn, cách nhau một dòng trống. Phần lớn người đọc bằng một tay trên điện thoại.
Tin đăng được tự động dịch sang 11 ngôn ngữ, nên câu càng đơn giản thì bản dịch càng chuẩn.
Đa số người mua nhắn cùng lúc cho ba bốn người bán. Ai trả lời trước thường bán được.
- Bật thông báo. Chuông ở đầu trang kiểm tra khoảng mỗi 45 giây, và nếu bạn cho phép thông báo trên trình duyệt thì sẽ có thông báo đẩy khi có người nhắn tin.
- Người mua không thấy số điện thoại hay Zalo của bạn cho tới khi bạn trả lời ít nhất một tin trong cuộc trò chuyện đó. Bạn im lặng thì họ không có cách nào liên hệ.
- Trả lời có thông tin, đừng chỉ nhắn "còn". Ví dụ: "Còn hàng, mình ở Quận 7, sau 18h hôm nay rảnh" là xong ba lượt nhắn.
- Đang bận vẫn nên trả lời: "Mình bận tới tối, 20h gửi thêm ảnh nhé." Trả lời trễ mà thật vẫn hơn im lặng.
- Giữ mọi trao đổi trong khung chat. Chat trên eno là 1:1 theo từng tin đăng, và đó là bằng chứng bạn có nếu sau này có vấn đề.
- Thỉnh thoảng bấm xác nhận "Còn hàng?" cho tin của bạn. Tin vừa xác nhận sẽ tươi mới trở lại trong danh sách, và việc giữ tin luôn cập nhật cũng có tính vào điểm uy tín.
- Bán xong thì đánh dấu đã bán. Nhờ vậy người mua mới đánh giá được bạn, và đánh giá là thứ khiến người mua tiếp theo tin bạn.
Trả giá thấp không phải là xúc phạm. Thường chỉ là họ thử xem bạn có giảm không.
- Đừng tranh cãi, hãy trả giá ngược. Trên eno việc trả giá đi cả hai chiều: bạn gửi lại con số của mình, người mua bấm đồng ý hoặc từ chối.
- Chỉ trả ngược một lần, và ở mức bạn thật sự muốn chốt. Kỳ kèo nhiều vòng chỉ mất thời gian cả hai.
- Kèm lý do cho con số: "9.000.000 đ, máy chưa tới một năm, còn hộp và hoá đơn." Có lý do thì giá nghe như đã quyết, không phải hét bừa.
- Nếu mức trả quá thấp, một câu là đủ: "Cảm ơn bạn, mức đó thấp quá so với mình. Giá của mình là 9.000.000 đ." Rồi để đó. Nhiều người sẽ quay lại.
- Chỉ người nhận được lời trả giá mới bấm đồng ý hoặc từ chối, và chỉ khi lời trả giá còn đang chờ. Lời trả giá đã đồng ý hoặc đã từ chối thì không bấm lại được nữa, hãy gửi lời mới.
- Nếu bạn thật sự không giảm, hãy đặt giá cố định. Nút trả giá sẽ biến mất và mọi lời trả giá bị chặn.
- Một lời trả giá được chấp nhận được tính là giao dịch hoàn tất, và đó là điều kiện để người mua đánh giá bạn.
Khi bạn bấm đăng, không có hàng đợi duyệt. Tin hoặc lên ngay, hoặc báo lỗi để bạn sửa liền.
Các lý do thường gặp:
- Có thông tin liên hệ trong bài: số điện thoại, email, link, @tên hay Zalo trong tiêu đề hoặc mô tả, kể cả khi viết né tránh. Xoá đi rồi đăng lại. Người mua sẽ thấy số của bạn trong chat sau khi bạn trả lời.
- Ít hơn 3 ảnh ở 3 góc khác nhau. Cùng một tấm ảnh tải ba lần chỉ tính là một.
- Hàng cấm: vũ khí, ma tuý, thuốc lá điện tử, động vật hoang dã, giấy tờ giả và tương tự, viết tiếng Việt hay tiếng Anh, có dấu hay không dấu đều bị chặn.
- Trùng tin. Bạn đã có một tin đang hiển thị cho đúng món này. Hãy sửa tin cũ thay vì đăng thêm bản sao.
- Giới hạn tài khoản mới. Trong 30 ngày đầu và khi chưa có 3 giao dịch, bạn giữ tối đa 8 tin đang hiển thị và mở 15 cuộc trò chuyện mới mỗi ngày.
- Tối đa 2 tin Bán gấp cùng lúc.
- Tài khoản đang bị hạn chế thì chưa đăng được, tới khi điểm uy tín phục hồi. Ngoại lệ: sau khi đội ngũ của chúng tôi gỡ tạm dừng vì lừa đảo, bạn có thể đăng tin trở lại nhưng chỉ được giữ tối đa 10 tin đang đăng trong thời gian báo cáo đã xác nhận vẫn còn trong hồ sơ của bạn.
Sau khi tin đã lên, tin vẫn có thể bị tự động ẩn nếu ảnh trùng với tin đăng trước đó của người khác, hoặc bị hệ thống gắn cờ nội dung vi phạm. Quản trị viên có thể mở lại, hãy viết cho support@eno.vn.
Sửa tin cũng chạy lại đúng các kiểm tra đó, nên đăng sạch rồi sửa bẩn không có tác dụng.
Uy tín & an toàn
Mỗi người bán trên eno có một điểm uy tín duy nhất. Điểm này được tính lại mỗi ngày từ dữ liệu thật và không thể mua được. Giải thích đầy đủ: eno.vn/trust
Ý nghĩa từng nhãn
- Cần thận trọng, màu đỏ — dưới 60 điểm, hoặc đang bị treo vì nghi lừa đảo. Hết sức cẩn thận.
- Đang tích lũy, màu xám — tài khoản bình thường. Ai cũng bắt đầu ở mức 60.
- Đáng tin cậy, màu xanh — từ 85 điểm, có ít nhất 3 giao dịch trong 12 tháng, tài khoản đủ lâu hoặc có đánh giá từ nhiều người mua khác nhau, và 90 ngày không vi phạm.
Trên mức Đáng tin cậy còn có các nhãn cao hơn, nhưng thực tế hiện nay gần như chưa ai đạt tới. Đừng trông chờ vào đó.
Điểm thay đổi theo
- Số điện thoại đã xác minh, danh tính đã xác minh (khi còn hiệu lực), tuổi tài khoản
- Đánh giá của người mua đã thực sự giao dịch
- Số giao dịch hoàn tất: tin đã bán, hoặc đề nghị giá được chấp nhận
- Báo cáo vi phạm, nhưng chỉ tính sau khi quản trị viên xác nhận
Ngoài việc xác minh số điện thoại hoặc danh tính (được tính đủ ngay), điểm chỉ tăng tối đa 6 điểm trong 24 giờ, còn giảm thì không giới hạn. Một vụ lừa đảo đã xác nhận không mờ đi theo thời gian, và việc đánh dấu đã bán cũng không thay đổi điều đó. Tin đăng của người bán sẽ bị ẩn cho đến khi đội ngũ của chúng tôi gỡ tạm dừng — sớm nhất 14 ngày sau khi báo cáo được xác nhận, và chỉ khi người bán đã xác minh danh tính và gửi cho chúng tôi một kế hoạch bằng văn bản. Sau khi được gỡ, người bán có thể đăng tin trở lại nhưng chỉ được giữ tối đa 10 tin đang đăng trong thời gian báo cáo đã xác nhận vẫn còn hiệu lực, và toàn bộ mức phạt vẫn được giữ trên điểm uy tín.
Nhãn uy tín không phải là bảo đảm. Nó nói về quá khứ, không nói về giao dịch của bạn. eno.vn không đứng ra làm trung gian và không giữ tiền. Vẫn nên gặp trực tiếp, kiểm tra hàng, và chỉ trả tiền khi đã cầm hàng trong tay.
Giá mồi là giá đặt thấp hơn hẳn thị trường để hút tin nhắn. Một số là món hời thật. Phần lớn là bước mở đầu của một vụ lừa hoặc một cú tráo hàng.
Kiểm tra trong hai phút
- Tìm cùng mẫu đó trên eno và xem người khác rao bao nhiêu. Một tin thấp hơn hẳn mặt bằng thì cứ coi là giá mồi cho tới khi chứng minh được ngược lại.
- Tìm ảnh ngược trên Google. Ảnh lấy trộm là dấu hiệu số một. eno tự động ẩn tin khi phần lớn ảnh trùng với tin đăng trước đó của người bán khác, nhưng bạn vẫn nên tự kiểm tra.
- Đọc phần mô tả. Tin nào cũng bắt buộc có mô tả, nên kẻ lừa thường viết cho có. Mô tả chung chung mà giá lại rất cụ thể và rất thấp là tổ hợp đáng ngờ.
- Hỏi một câu chỉ chủ thật mới trả lời được: độ chai pin, số km chính xác, trên vỏ hộp ghi gì.
- Xin một ảnh chụp ngay lúc này, có tờ giấy ghi ngày hôm nay đặt cạnh món hàng.
Dấu hiệu xấu sau khi nhắn tin
- Người bán không chịu gặp, hoặc đang đi vắng và có người nhà gửi hàng giúp.
- Món đó vừa bán mất, nhưng có món khác tốt hơn, thêm chút tiền.
- Bất kỳ yêu cầu nào về đặt cọc, phí, hay mã OTP.
Thay vì chạy theo giá ảo, hãy dùng nút Trả giá. Tin trên eno mặc định cho phép thương lượng, trừ khi người bán chọn giá cố định, nên bạn vẫn có cơ hội mua giá tốt từ một người bán thật chịu gặp mặt.
Báo cáo là cách chính để tin xấu bị gỡ. Đây là những gì thực sự diễn ra.
Bạn có thể báo cáo
- Một tin đăng
- Một người bán
- Một cuộc trò chuyện, ngay trong khung chat
Lý do: lừa đảo, hàng giả hàng nhái, đã bán hoặc hết hàng, thông tin sai, tin trùng lặp, nội dung phản cảm hoặc quấy rối, và mục khác. Riêng trong chat chỉ có ba lựa chọn: lừa đảo, phản cảm, hoặc khác.
Cách gửi
- Bấm Báo cáo trên tin đăng, trang người bán, hoặc cuộc trò chuyện.
- Chọn lý do và mô tả, tối đa 1000 ký tự. Ghi rõ chuyện gì đã xảy ra, ngày nào, số tiền bao nhiêu. Có chi tiết thì mới xử lý được.
- Phải đăng nhập mới báo cáo được, để báo cáo có người chịu trách nhiệm. Không tự báo cáo chính mình được.
Sau đó
- Mỗi báo cáo mở một hồ sơ xử lý tại eno.vn/disputes. Hai bên có 72 giờ để trình bày và gửi hình ảnh.
- Người bị báo cáo không bao giờ biết ai đã báo cáo họ.
- Báo cáo chỉ ảnh hưởng điểm uy tín sau khi quản trị viên xác nhận. Chưa xác nhận thì không thay đổi gì.
- eno cam kết phản hồi mọi báo cáo trong vòng 3 ngày làm việc.
Đừng báo cáo vì tức giận. Báo cáo bị kết luận là sai sẽ trừ 10 điểm uy tín của người báo và giảm một nửa trọng số các báo cáo sau này. Sai một lần thì bị tạm dừng quyền báo cáo, hai lần thì báo cáo bị xử lý sau cùng, ba lần thì không báo cáo được nữa.
Đánh giá trên eno gắn với giao dịch thật, không phải cảm nghĩ. Vì vậy số lượng ít hơn các nơi khác, nhưng đọc thì đáng tin hơn.
Ai được viết
- Chỉ người mua trong cuộc trò chuyện, và chỉ đánh giá người bán.
- Người bán không đánh giá người mua. Người mua không đánh giá lẫn nhau.
Khi nào viết được
- Tin đăng phải được đánh dấu đã bán, hoặc một đề nghị giá trong chính cuộc trò chuyện đó đã được chấp nhận. Chưa có thì hệ thống báo là chưa phát sinh giao dịch.
- Mỗi cuộc trò chuyện chỉ đánh giá một lần. Không đánh giá lại cùng một giao dịch.
Nội dung đánh giá
- Chấm từ 1 đến 5 sao.
- Ghi chú tùy chọn, tối đa 600 ký tự.
Đánh giá đi đâu
- Lên trang công khai của người bán, ai cũng đọc được.
- Vào điểm uy tín, có trọng số. Mỗi cặp người mua và người bán chỉ tính một đánh giá trong 90 ngày, nên nhờ bạn bè vào khen mười lần cũng vô ích.
Hệ thống nhắc thế nào
- Một thẻ nhỏ hiện phía trên ô soạn tin trong cuộc trò chuyện sau khi giao dịch xong. Bạn có thể đóng lại, nhưng nó sẽ quay lại cho tới khi bạn đánh giá.
Hãy viết những gì hữu ích: hàng có đúng mô tả không, người bán có đúng hẹn không, đến nơi có gì thay đổi không. Đừng chửi bới, vì ghi chú là công khai và không giúp được ai.
Trước hết cần hiểu rõ eno là gì. eno.vn là nơi người mua và người bán tìm thấy nhau. eno không phải một bên trong giao dịch, không thu hoa hồng và không giữ tiền. eno không thể hoàn tiền hay ép ai trả lại tiền.
Cái eno làm được là xử lý tài khoản và lưu lại hồ sơ. Hãy làm theo thứ tự này.
- Giữ mọi thứ trong khung chat của eno. Đừng chuyển sang ứng dụng khác để tranh cãi. Cuộc trò chuyện chính là bằng chứng của bạn.
- Nhắn cho người bán một lần, bình tĩnh và cụ thể: sai chỗ nào, bạn muốn gì, trong bao lâu. Nhiều vụ dừng lại ở đây.
- Không xong thì báo cáo. Các bước cụ thể có trong bài hướng dẫn báo cáo ở cộng đồng này.
- Theo sát hồ sơ xử lý mở ra từ báo cáo đó. Gửi ảnh chụp màn hình đoạn chat, biên lai chuyển khoản và ảnh món hàng lúc nhận, trong vòng 72 giờ. Bằng chứng có giá trị hơn lời than. Người bán trả lời trong cùng hồ sơ và không biết bạn là ai.
- Nếu đã mất tiền, làm thêm việc bên ngoài eno. Gọi ngân hàng ngay trong ngày và hỏi về tài khoản nhận tiền. Mang biên lai và nội dung trò chuyện ra công an phường nơi bạn đã gặp.
Chỉ khi quản trị viên xác nhận thì điểm uy tín của người bán mới thay đổi. Vì vậy một báo cáo có bằng chứng vẫn bảo vệ được người mua tiếp theo, kể cả khi tiền của bạn không lấy lại được.
eno phủ cả 34 tỉnh thành, nên những gợi ý này dùng được ở bất cứ đâu tại Việt Nam.
Chỗ nên gặp
- Sảnh ngân hàng trong giờ làm việc. Có camera, có nhân viên, có máy lạnh, và kiểm tra được tiền đã vào tài khoản trước khi trao hàng. Hợp nhất cho món giá trị cao.
- Cửa chính hoặc khu ăn uống của trung tâm thương mại. Đông người, sáng sủa, có camera, có bảo vệ gần đó.
- Sân trụ sở công an phường. Kẻ gian không bao giờ chịu gặp ở đó, nên rủ ra đó chính là một phép thử miễn phí.
- Quán cà phê chuỗi có camera và có bảo vệ giữ xe.
Chỗ nên từ chối
- Nhà riêng, phòng trọ, hay kho hàng bạn chưa từng đến.
- Hẻm nhỏ, bãi xe vắng, công trình đang xây, và mọi nơi sau khi trời tối.
- Trao hàng ngay lề đường khi hai bên còn ngồi trên xe máy. Vừa không kiểm tra được kỹ, vừa khó rút lui.
Chi tiết quan trọng
- Đi ban ngày. Rủ theo một người. Nói cho người thứ ba biết bạn đi đâu.
- Mang đúng số tiền, hoặc chuyển khoản tại chỗ và chờ người bán xác nhận đã nhận được.
- Với xe máy hoặc ô tô, đối chiếu giấy tờ với số khung số máy, và ký hợp đồng mua bán tại văn phòng công chứng, không làm ngoài đường.
- Người bán đổi chỗ hẹn vào phút chót sang một nơi vắng thì hủy luôn. Đó là dấu hiệu cảnh báo mạnh nhất.
Tài khoản & ứng dụng
eno.vn có 11 ngôn ngữ:
- English, Tiếng Việt, 中文, 한국어, 日本語, Русский, ភាសាខ្មែរ, Bahasa Melayu, ไทย, Français, हिन्दी
Lần đầu vào, hệ thống dùng ngôn ngữ của thiết bị. Nếu ngôn ngữ đó không có trong danh sách, bạn sẽ thấy tiếng Anh.
Cách tự đổi:
- Bấm biểu tượng tài khoản ở góc trên bên phải.
- Bảng mở ra có Ngôn ngữ, Tiền tệ hiển thị và Chế độ tối.
- Chọn ngôn ngữ, trang đổi ngay lập tức.
Lưu ý: mục này nằm trong bảng tài khoản đó, không nằm trong Bảng điều khiển, Cài đặt.
Lựa chọn được lưu trên thiết bị bạn đang dùng. Nếu đã đăng nhập, chúng tôi cũng lưu vào hồ sơ để email và thông báo gửi cho bạn đúng ngôn ngữ.
Tiêu đề và mô tả tin đăng được dịch tự động, nên tin viết bằng tiếng Việt vẫn đọc được bằng ngôn ngữ của bạn. Bản dịch máy không phải lúc nào cũng chuẩn, chi tiết nào quan trọng thì cứ hỏi lại người bán trong khung chat.
Bạn có thể đăng nhập bằng Tiếp tục với Google, bằng Tiếp tục với Apple nếu bạn thấy nút này, hoặc bằng địa chỉ email kèm một mã dùng một lần chúng tôi gửi tới địa chỉ đó.
- Tiếp tục với Google hoặc Tiếp tục với Apple: bấm nút rồi xác nhận trong cửa sổ của chính Google hoặc Apple. Cửa sổ đóng lại là bạn đã đăng nhập.
- Email: nhập địa chỉ email và bấm Gửi mã. Chúng tôi gửi cho bạn một mã 6 số qua email; nhập mã vào là đăng nhập xong. Nếu sau một phút chưa thấy, hãy kiểm tra thư rác.
Trên trình duyệt web, nút email có thể ghi Gửi liên kết đăng nhập. Bấm Dùng mã qua email ngay bên dưới để nhận mã, hoặc cứ gửi liên kết rồi mở nó từ email trên cùng thiết bị.
Trong trình duyệt có sẵn của ứng dụng khác (Facebook, Messenger, Zalo, Instagram, TikTok), mã qua email được ưu tiên và không có Apple. Bấm Dùng Google để mở trình duyệt quen thuộc của bạn, rồi mang một mã ngắn quay lại.
Lưu ý:
- Mỗi địa chỉ email là một tài khoản. Google, Apple và mã gửi qua email đều mở cùng một tài khoản khi dùng cùng một địa chỉ, còn nguyên tin đăng và tin nhắn. Địa chỉ mới sẽ tạo ra tài khoản mới.
- Đã chọn Ẩn địa chỉ email (Hide My Email) với Apple? Apple gửi cho chúng tôi một địa chỉ chuyển tiếp riêng thay cho địa chỉ của bạn, nên đó là một tài khoản riêng, khác với tài khoản tạo bằng địa chỉ của chính bạn. Hãy tiếp tục dùng Tiếp tục với Apple cho tài khoản đó.
- Không thấy nút Google hoặc Apple trong ứng dụng eno trên iPhone? Hãy cập nhật ứng dụng từ App Store.
- Dùng mật khẩu chỉ dành cho tài khoản đối tác. Tài khoản đối tác nhập địa chỉ rồi bấm vào đó, không cần chờ mã. Các tài khoản khác không đăng nhập bằng mật khẩu được, kể cả khi đã đặt mật khẩu.
- Không nhận được mã? Kiểm tra xem địa chỉ có gõ sai không, xem thư rác, rồi bấm Gửi lại mã khi hết thời gian đếm ngược.
- Hồ sơ, email, loại tài khoản và mật khẩu nằm ở Bảng điều khiển, Cài đặt. Ngôn ngữ, tiền tệ và chế độ tối nằm trong bảng tài khoản mở từ biểu tượng trên đầu trang.
Chuông nằm ở góc trên bên phải. Nếu chưa đăng nhập, bấm vào sẽ chuyển tới trang đăng nhập.
Bạn được thông báo khi:
- Có cuộc trò chuyện mới trên tin đăng của bạn
- Có đề nghị giá
- Có tin bạn từng liên hệ người bán nay giảm giá
- Có thông báo hệ thống: kiểm duyệt, xử lý vi phạm, hồ sơ tranh chấp
Đây không phải kết nối trực tiếp theo thời gian thực. Chuông kiểm tra khoảng 45 giây một lần, và kiểm tra lại mỗi khi bạn quay lại tab, nên tin mới có thể mất tới một phút mới hiện. Nếu bạn đã cho phép thông báo đẩy của trình duyệt, cuộc trò chuyện mới còn được đẩy thẳng về máy.
Đánh dấu đã đọc:
- Mở chuông không tự đánh dấu đã đọc tất cả. Bấm vào một thông báo để mở và đánh dấu riêng nó.
- Có nút Đánh dấu đã đọc tất cả cho phần còn lại.
- Bạn có thể xóa từng thông báo hoặc xóa hết.
Danh sách giữ 30 thông báo gần nhất.
Nếu bạn chờ mà không thấy, hãy mở thẳng mục Tin nhắn. Danh sách trò chuyện mới là nguồn chính xác nhất.
Du lịch Việt Nam
Quy định và mức phí có thể thay đổi, nên hãy tự kiểm tra thông tin mới nhất trước khi nộp tiền. Nhưng những chỗ hay sai thì gần như không đổi.
Chỉ nộp trên cổng thông tin chính thức của nhà nước: evisa.gov.vn. Có rất nhiều trang tên na ná, thu thêm tiền rồi cũng chỉ điền hộ đúng biểu mẫu đó.
Trước khi làm, hãy xác định quốc tịch của bạn thuộc diện nào: miễn thị thực ngắn ngày, e-visa, hay vẫn cần bảo lãnh hoặc công văn duyệt trước. Đây là ba quy trình khác nhau, giấy tờ cũng khác nhau.
Khi điền hồ sơ
- Ghi họ tên và số hộ chiếu đúng y như in trong hộ chiếu, kể cả tên đệm.
- Hộ chiếu nên còn hạn dài hơn thời gian dự định ở và còn trang trống.
- Tải lên ảnh chụp rõ trang thông tin hộ chiếu và một ảnh chân dung nền trơn, không đeo kính, không đội mũ.
- Cửa khẩu nhập cảnh khai trong đơn phải trùng với nơi bạn thực sự đến. Sân bay và cửa khẩu đường bộ được liệt kê riêng. Bay vào sân bay khác với sân bay ghi trên visa thì có thể bị từ chối lên máy bay.
Kiểm tra kỹ từng ô trước khi bấm nộp. Hồ sơ bị từ chối thường đồng nghĩa với việc khai lại từ đầu và nộp phí lại.
Khi được duyệt, in ra một bản và giữ thêm bản trên điện thoại. Hãng bay thường hỏi lúc làm thủ tục, và cán bộ cửa khẩu sẽ kiểm tra.
Đừng ở quá hạn. Việc này bị xử lý lúc xuất cảnh và sẽ làm bạn trễ chuyến.
Nguyên tắc đầu tiên: đừng bao giờ đi theo người chèo kéo mời xe trong nhà ga. Hãy dùng ứng dụng gọi xe, quầy taxi chính thức của sân bay, hoặc xe buýt công cộng.
Hà Nội, Nội Bài (HAN)
Sân bay nằm khá xa về phía bắc, nên tính khoảng 45 đến 60 phút về Phố cổ, giờ cao điểm thì lâu hơn. Xe buýt 86 chạy thẳng từ nhà ga về trung tâm, giá vài chục nghìn đồng và dễ đi kèm hành lý. Ô tô còn cộng thêm phí ra vào sân bay nên giá cao hơn so với quãng đường.
TP.HCM, Tân Sơn Nhất (SGN)
Sân bay gần Quận 1, nhưng kẹt xe có thể làm thời gian tăng gấp đôi, nhất là cuối giờ chiều. Nhà ga T1 là quốc nội, T2 là quốc tế, đi bộ qua lại được. Xe buýt vào trung tâm đón khách ở ngoài nhà ga; tuyến và điểm dừng có thay đổi nên nhìn biển chỉ dẫn hoặc hỏi quầy thông tin cho chắc. Điểm đón xe công nghệ không nằm ngay cửa ga đến: đi theo biển chỉ dẫn, thường là một làn trong nhà xe.
Đà Nẵng (DAD)
Dễ nhất trong ba nơi. Sân bay nằm ngay trong thành phố, ra biển hay vào trung tâm đều rất gần. Hội An cách thêm khoảng 45 phút về phía nam, và khách sạn ở đó thường bán dịch vụ đưa đón giá cố định, nhiều khi rẻ hơn đi taxi tính cây số.
Ở sân bay nào cũng vậy: chốt giá trên ứng dụng hoặc tại quầy trước khi lên xe.
Gọi xe qua ứng dụng giúp bạn khỏi phải tranh cãi chuyện đồng hồ tính tiền, vì giá đã hiện ra trước khi đặt.
Các ứng dụng
- Grab gần như chỗ nào cũng có, giao diện có tiếng Anh.
- Be là ứng dụng Việt, nhiều lúc rẻ hơn một chút.
- Xanh SM chạy ô tô và xe máy điện, cũng có thể vẫy taxi của họ ngoài đường.
Ô tô hay xe máy
GrabBike là xe máy: rẻ hơn nhiều, luồn lách nhanh hơn, tài xế có sẵn mũ bảo hiểm cho khách. Chọn ô tô khi có hành lý, trời mưa, hoặc bạn chưa quen ngồi xe máy.
Mẹo thực tế
- Chọn điểm đến bằng cách tìm theo tiếng Việt hoặc kéo ghim trên bản đồ. Tên tiếng Anh đôi khi ra nhầm quận.
- Đứng đúng chỗ ghim. Tài xế không phải chỗ nào cũng dừng được.
- Kiểm tra biển số trước khi lên xe. Tài xế thường không nói tiếng Anh; khung chat trong ứng dụng có sẵn câu mẫu.
- Trả tiền mặt nếu chưa liên kết thẻ, và nhớ chuẩn bị tiền lẻ.
- Nếu tài xế gọi điện xin hủy chuyến để đi ngoài, hãy từ chối và đặt lại. Đi ngoài là mất giá cố định và mất luôn lịch sử chuyến đi.
Ở sân bay và trung tâm thương mại lớn, hãy ra đúng khu vực đón xe công nghệ có biển chỉ dẫn, đừng đứng ở cửa chính.
Đơn vị tiền là đồng. Giá thường viết dạng 250.000 đ, dùng dấu chấm ngăn hàng nghìn.
Chỗ nào quẹt thẻ được
Khách sạn, trung tâm thương mại, chuỗi cà phê, siêu thị và phần lớn nhà hàng ngồi ăn ở thành phố lớn đều nhận thẻ. Chợ, hàng ăn vỉa hè, tiệm nhỏ, xe buýt, bãi giữ xe và hầu hết vùng nông thôn thì dùng tiền mặt. Quét mã QR có ở khắp nơi nhưng thường cần tài khoản ngân hàng Việt Nam, nên khách đi ngắn ngày khó dùng.
Rút tiền ATM
- Nên rút ở máy gắn liền phòng giao dịch ngân hàng, rút ban ngày và giữ lại biên lai.
- Mỗi ngân hàng có hạn mức riêng cho một lần rút và thu phí theo từng lần rút, ngân hàng phát hành thẻ của bạn có thể thu thêm. Rút ít lần với số tiền lớn sẽ đỡ tốn.
- Nếu máy hỏi có muốn quy đổi sang tiền nước bạn không, hãy từ chối và chọn tính bằng đồng. Tỷ giá quy đổi tại máy luôn bất lợi.
- Báo trước cho ngân hàng là bạn đang đi nước ngoài, nếu không lần rút đầu tiên có thể bị khóa.
Cầm tiền cho chắc
- Tờ 20.000 và tờ 500.000 đều là tiền polymer màu xanh. Hãy đếm số 0 mỗi lần đưa tiền, nhất là buổi tối.
- Đổi tờ lớn ở siêu thị hoặc cửa hàng tiện lợi, đừng đổi ở hàng rong.
- Để riêng một khoản nhỏ phòng thân, không để chung ví.
- Đếm tiền thối trước khi đi. Ở đây việc đó là bình thường, không bất lịch sự.
Mạng di động ở Việt Nam rẻ và nhanh, và bạn sẽ cần nó để dùng bản đồ, gọi xe và dịch.
Các nhà mạng
- Viettel phủ sóng rộng nhất, kể cả vùng núi và đảo nhỏ. Nên chọn nếu bạn đi khỏi thành phố.
- VinaPhone và MobiFone đủ tốt cho chuyến đi trong thành phố, đôi khi rẻ hơn.
Mua ở đâu
Mua tại quầy chính hãng ở sân bay hoặc cửa hàng của nhà mạng trong thành phố. Nhớ mang hộ chiếu, vì SIM bắt buộc phải đăng ký thông tin thuê bao. Tránh mua SIM kích hoạt sẵn ở các quầy trôi nổi hay người bán lại trên mạng, vì số đăng ký bằng thông tin người khác có thể bị khóa bất cứ lúc nào.
eSIM
Hầu hết nhà mạng đã bán eSIM. Cài nhanh hơn, nhưng máy phải hỗ trợ eSIM và không bị khóa mạng ở nước bạn. Kiểm tra cả hai điều đó trước khi bay, và giữ số điện thoại gốc để nhận mã ngân hàng.
Vài điều nên biết
- Gói cho khách du lịch bán theo số ngày hoặc theo dung lượng. Nhờ nhân viên cài và thử mạng ngay tại quầy trước khi rời đi.
- Sóng 4G gần như phủ khắp, 5G có ở các thành phố lớn.
- Wifi miễn phí là chuyện bình thường ở quán cà phê, nhà hàng, khách sạn; mật khẩu thường in trên hóa đơn hoặc dán trên tường.
- Tải sẵn bản đồ ngoại tuyến, và giữ lại que chọc SIM nếu bạn thay SIM vật lý.
Việt Nam rất dài. Không có tháng nào đẹp cho cả nước, nên hãy chọn theo vùng chứ đừng chọn theo ngày.
Miền Bắc (Hà Nội, Hạ Long, Ninh Bình, Sa Pa)
Có bốn mùa rõ rệt. Tháng 12 đến tháng 2 trời xám và lạnh, trên núi lạnh thật sự, nhớ mang áo ấm. Tháng 5 đến tháng 8 nóng ẩm và hay mưa bão. Đẹp nhất là tháng 10 đến tháng 11 và tháng 3 đến tháng 4.
Miền Trung (Huế, Đà Nẵng, Hội An, Quy Nhơn)
Khô và nắng khoảng từ tháng 2 đến tháng 8, đây là mùa biển. Tháng 9 đến tháng 11 mưa nhiều nhất, bão mạnh nhất, phố thấp ở Hội An có thể ngập. Nếu đi thời gian này thì nên để lịch trình linh hoạt.
Miền Nam (TP.HCM, miền Tây, Phú Quốc)
Ấm quanh năm. Tháng 12 đến tháng 4 là mùa khô. Tháng 5 đến tháng 11 là mùa mưa, nhưng thường chỉ là một trận mưa lớn buổi chiều chứ không mưa cả ngày. Ít khi hỏng chuyến đi, chỉ cần đổi giờ đi chơi.
Muốn dung hòa cả ba miền thì tháng 2 đến tháng 4 là lựa chọn ổn.
Một điều nên kiểm tra trước khi đặt vé: Tết Nguyên đán, ngày thay đổi theo từng năm. Nhiều cửa hàng và quán gia đình nghỉ vài ngày, còn tàu, xe và vé máy bay thì hết chỗ từ nhiều tuần trước.
Đồ ăn vỉa hè là thứ ngon nhất ở đây, và nếu biết chọn thì an toàn hơn nhiều so với khách nước ngoài vẫn nghĩ.
Chọn quán thế nào
- Ghé chỗ đông người địa phương, ghế nhựa kín chỗ. Bán nhanh nghĩa là hàng luôn mới.
- Ưu tiên quán nấu hoặc nướng ngay trước mặt khách.
- Ăn đúng giờ ăn của người Việt: sáng 6 đến 9 giờ, trưa 11 đến 13 giờ, tối 18 đến 20 giờ. Đồ để ngoài giờ đó thường đã lâu.
- Nhìn qua chậu rửa và chỗ để thịt sống. Thấy không ổn thì đi tiếp, cách năm chục mét lại có quán khác.
Nước và đá
Chỉ uống nước đóng chai hoặc nước đun sôi. Đá cây công nghiệp, loại viên tròn có lỗ ở giữa, làm từ nước đã xử lý và dùng bình thường trong đồ uống. Nếu bụng bạn yếu, vài ngày đầu nên ăn ít rau sống.
Trả tiền
Không thấy bảng giá thì hỏi giá trước khi ngồi. Một phần ăn vỉa hè thường vào khoảng 30.000 đến 60.000 đ, ở khu du lịch thì cao hơn. Gói giấy ăn để trên bàn nhiều nơi có tính tiền, nên mang theo giấy của mình.
Hai câu hữu ích khi gọi món: không cay, và ít đường.
Một mẹo nữa: chỉ vào món của người ngồi bên cạnh. Cách này hiệu quả hơn mọi bản dịch thực đơn.
Bài này viết cho khách nước ngoài, và cũng tiện để bạn gửi cho người quen sắp sang Việt Nam chơi.
Những điều nên nhớ
- Cởi giày khi vào nhà, vào homestay, và ở nhiều tiệm nhỏ hay nơi thờ tự. Cứ nhìn dép để trước cửa là biết.
- Vào chùa nên mặc kín vai và đầu gối. Không chĩa chân về phía bàn thờ hay về phía người khác.
- Đưa và nhận tiền, danh thiếp, quà bằng hai tay hoặc bằng tay phải.
- Không xoa đầu người lớn.
- Đừng lớn tiếng. To tiếng làm cả hai bên mất mặt và câu chuyện kết thúc ở đó. Cười một cái thường được giá tốt hơn là cáu.
- Không bắt buộc tiền tip, nhưng hướng dẫn viên, tài xế và nhân viên phục vụ đều quý khi được tip.
- Hỏi trước khi chụp ảnh người khác, nhất là người lớn tuổi và người bán hàng rong.
Những câu khách nên thuộc
- Xin chào
- Cảm ơn
- Dạ hoặc vâng
- Bao nhiêu tiền
- Đắt quá
- Không, cảm ơn
- Cho tôi...
- Tính tiền
- Ngon quá
- Xin lỗi
Tiếng Việt có dấu, nói sai dấu là ra nghĩa khác. Nếu người nghe không hiểu, hãy đưa chữ viết trên điện thoại cho họ xem, không ai thấy phiền cả.
Việt Nam là nước an toàn và phần lớn người dân rất tử tế. Dưới đây chỉ là những chiêu lặp đi lặp lại, biết trước thì né được.
- Đồng hồ taxi. Có xe chỉnh đồng hồ chạy nhanh, hoặc tự nhiên báo đồng hồ hỏng. Hãy dùng ứng dụng gọi xe có giá cố định trước khi đặt, hoặc ra quầy taxi sân bay. Cẩn thận với xe sơn nhái gần giống hãng lớn, chỉ đổi một chữ trong tên.
- Đánh giày, sửa giày. Có người chỉ vào giày bạn, cầm lấy, dán vài đường rồi hét giá. Đừng đưa giày cho họ, cứ đi tiếp.
- Thuê xe máy rồi bị đòi tiền hư hỏng. Trước khi rời tiệm, hãy quay video chậm toàn bộ xe, quay rõ từng vết xước có sẵn, quay cả người cho thuê trong khung hình. Đừng để lại hộ chiếu làm tin, chỉ đưa bản photo hoặc đặt cọc tiền. Luôn gửi xe ở bãi có người trông, giữ vé xe và khóa cổ xe.
- Tráo tiền. Bạn đưa tờ 500.000 đ, họ bảo bạn đưa tờ 20.000 đ. Hãy đọc to số tiền khi đưa, và đếm lại tiền thối.
- Hôm nay đóng cửa. Tài xế nói chùa hoặc bảo tàng đang đóng rồi chở bạn tới cửa hàng hay tour. Tự kiểm tra giờ mở cửa.
- Gánh hàng chụp ảnh. Có người đặt quang gánh lên vai bạn để chụp hình, chụp xong mới báo giá. Thỏa thuận giá trước hoặc từ chối luôn.
- Người lạ dẫn tới quán bar ngon hơn. Đừng đi theo, hóa đơn ở đó rất sáng tạo.
Từ cộng đồng
Hỏi cộng đồngBạn thích gặp người lạ ở đâu để bàn giao?
eno team0phản hồi
Tháng đầu tiên ở Việt Nam: bạn ước gì ai đó đã nói với bạn điều gì?
eno team0phản hồi
Bạn kiểm tra gì trước khi trả tiền mua xe máy đã qua sử dụng ở đây?
eno team0phản hồi
Xem thêm từ eno.vn
Nhắn tin cho chúng tôi
Gửi góp ý hoặc báo lỗi kỹ thuật — thông tin sẽ được gửi trực tiếp đến đội ngũ của chúng tôi.
Vẫn cần hỗ trợ?
Đội ngũ của chúng tôi phản hồi trong vòng một ngày làm việc.